|
Dạy trẻ: “Ăn coi nồi ngồi coi hướng”
Anh thanh niên thuộc hàng con ông, cháu cha phải ḷng cô gái con ông chánh trương của giáo xứ. Lời qua tiếng lại ông biết chúng có t́nh với nhau nên nói thẳng với con gái: nếu nó muốn cứ đến nhà cho bố biết mặt. Được thông tin vui anh chàng ăn diện chỉnh tề: kính râm, áo gió đắt tiền, xe tay ga, mang giày hàng hiệu, phấn khởi đến nhà cô gái với chút tự phụ, tin rằng thế nào cũng ăn chắc, dầu sao ḿnh cũng là em ông cha phó. Đến nhà, chàng rú ga, nhấn kèn làm hiệu, đậu xe ngay cửa và tự tin bước vào không cần ai chào mời. Làm như chỗ thân quen chàng mở mũ bảo hiểm và kính râm để ngay trên bàn nước, liếc mắt t́m cô gái chào và mỉm cười. Ông bố bước ra: - Cháu đến chơi đấy à. - Dạ, chào bác khỏe? - Cám ơn cháu, khỏe xác nhưng mệt trí khôn v́ con cháu. Cháu ngồi uống trà. Cô gái đem lên hai tách trà, ông chánh trương chưa ngồi chàng tự tiện ngồi trước. Ông kéo ghế ngồi đối diện, nét mặt không được vui. Chàng ra chút lễ phép: - Con mời bác. Ông già kéo ghế đứng dậy bước ra hành lang nói với con gái: - Con vào tiếp khách bố nhức đầu lắm! Tưởng bố chơi điệu tạo điều kiện cho hai đứa tṛ chuyện nhưng măi cả tiếng không thấy bố đâu, cô giật ḿnh đi t́m cũng chẳng thấy. Biết rằng có ǵ không ổn đây nên hai đàng ngỡ ngàng nh́n nhau. Chàng từ giă nàng ra về và cố vớt vát một câu -Nhờ em nói với bác anh chào về nhé. Chờ anh chàng đi khuất ông bố từ ngoài vườn cây bước vào tuyên bố thẳng thừng với con gái: - Thằng mất dạy thế mà gả cưới ǵ, bố nghĩ con không nên chọn người thô lỗ như vậy. - Bố yên trí chúng con có hứa hẹn ǵ với nhau đâu, bố bảo con mời th́ con mời thế thôi. - Con xem, đến nhà người ta đổ xe ngay cửa chính, mang áo gió đi nghênh ngang vào nhà, để mũ nón ngay trên bàn nước..tất cả những điều sơ đẳng như vậy mà nó chẳng biết th́ c̣n biết ǵ. Bố thấy cha phó ḿnh lễ phép tốt quá phải chi nó là em được phần nào . Dạ con cũng nhận định như bố. - Chưa ǵ nó kéo ghế ngồi ngang bố, mai ngày nếu làm sui th́ ba nó ngồi ghế nào? Đây là điểm bố nghịch ư nhất. Điều ông chánh trương nghịch ư là ngồi không coi hướng. Lẽ ra khi được mời anh chàng phải lịch sự kéo ghế xê xuống một tí tỏ ra ḿnh không xứng đáng ngồi ngang hàng. Thiếu phép lịch một chút mất vợ như chơi! Chuyện ăn coi nồi để lại đây, xin bàn về chuyện “ngồi coi hướng”. Câu nói nầy nghe từ nhỏ nhưng chưa bao giờ suy nghĩ nay nhân giờ giáo lư hôn nhân nghe cha sở nhắc vài điều có liên quan, xin ghi lại tặng các bạn cùng lớp học như là kỷ niệm của chúng ḿnh. Thường các đôi tân hôn đi học giáo lư sớm giờ v́ đây là thời điểm “t́nh chỉ đẹp những khi c̣n dang dở”. Họ ngồi từng đôi bên nhau tâm sự, cha vào lớp, họ từ từ vào sau. Hôm nay gặp giờ cha sở, ngài cho một bài dài về phép lịch sự liên quan đến chuyện ngồi và đi đứng. Ngài nói: đạo công giáo là tôn giáo văn minh, con vào đạo không thêm được kiến thức nào th́ mất công quá. Những điều cha vừa thấy xin nói liền dùm chúng con tại chỗ để sau nầy con biết đường dạy con cái: -Đến giờ học con vào trước, thầy vào sau v́ tṛ chờ thầy chứ không bắt thầy chờ tṛ, hôm nào con cũng bắt các cha chờ chúng con. Người ta vào lớp rồi ḿnh c̣n tà tà th́ xem sao được. Không có ǵ làm phiền người ta bằng trễ hẹn. Đi trễ là không tôn trọng thầy, không tôn trọng bạn, và đó là bất lịch sự. -Vào lớp học hay pḥng họp chờ người trên ngồi trước chúng ta mới ngồi. Khi ra chờ người trên đứng chúng ta mới đứng và cũng chờ người trên ra trước. Nguyên tắc, khi đến th́ người nhỏ đến trước nhưng khi về th́ người lớn về trước. -Chúng con ngồi ghế dọc hành lang khi có kẻ trên người trước đi qua nên đứng dậy chào cho ra con nhà giáo. -Nhiều bạn ngồi xổm trông khiếp quá, nhất là con gái, con biết tại sao không? Nói thẳng ra, chỉ khi đi đồng người ḿnh mới ngồi xổm! Nhiều anh chị ngồi xổm ngay cửa nhà thờ, khách phương xa đến th́ c̣n ǵ thể thống Cái Mơn. -Đang đi có ai gọi nói ǵ th́ nên đứng lại trả lời xong mới đi. Vừa đi vừa nói là bất lịch sự. Người xưa nói :”con gái chưa nói đă cười chưa đi đă chạy là người vô duyên”. -Con gái vừa đi vừa ngó lại sau lưng, vừa sửa áo quần th́ chêt cũng chịu, đó là người mê trai! Không biết có đúng không, nhưng rơ ràng là xem ra không nên nết. -Ngồi th́ ngay ngắn, không ngồi bên mép ghế, không ngồi ôm bàn cũng không ngă dài trên bàn trông lười biếng hoặc không tự tin. Con gái th́ ngồi bắt chéo chân ( chữ nữ ), không ngồi đong đưa như con nít. -Ngồi coi hướng cũng c̣n có nghĩa là không phải muốn ngồi đâu th́ ngồi. Hai người đang nói chuyện tâm t́nh con đến ngồi kế bên làm ǵ, chẳng lẽ để nghe chuyện riêng tư của người ta! -Trừ khi mua vé máy bay, tàu hỏa, rạp hát th́ mua đâu ngồi đó nhưng ở nhà thờ, tại vài nơi công cộng ngồi từng dăy bàn, ḿnh vào trước th́ nên lịch sự và bác ái vào tận trong cùng cho người đến sau dễ dàng vào chỗ. Nếu muốn giữ chỗ đă chọn v́ lư do thích đáng th́ không sao, nhưng phải đứng dậy cho người ta vào trong ngay trước mặt ḿnh đùng đễ người ta phải leo sau lưng ḿnh mà đi, vừa mất thẩm mỹ vừa tỏ ra ta ích kỷ, không tôn trọng nhân phẩm. C̣n kiểu ngồi không ai chấp nhận đó là “ngồi ngă nghiêng ngă ngữa” kiểu ngối lố lăng, không tư cách. Tôi nhớ có giáo sư ngày xưa gọi tếu đó là “nằm chồm hổm”. Cha c̣n nói nhiều về chữ ngồi nầy nhưng câu chuyện hơi dài rồi, đàng khác ghi ra mắc cỡ lắm v́ điều nào ḿnh cũng lỗi, hóa ra ḿnh tệ dữ vậy sao! Sau cùng cha nói sang đàng về chữ ngồi để khuyên các cô dâu tương lai: -Ngồi đồng th́ không nên v́ đó là dị đoan mê tín, đàn bà mà sa vào cạm bẫy nầy th́ sinh ra bất ḥa, làm ăn không lên bởi phải nghe thầy dời đổi luôn dù chỉ là cái bếp. -Ngồi ṣng th́ càng hại hơn, người ta làm việc không kịp tay, chị ngồi ṣng th́ xem thế gian nầy không ra ǵ. Phải biết rằng xứ ḿnh chưa ai tha thứ cho đàn bà có tật đánh bài. Tiền bạc không đủ sống, làm được tiền thật vất vả nỡ nào đem nướng vào ṣng bài.
Chi Kim Ngô Học viên lớp giáo lư Hôn Phối
|
