Nên chăng đi lễ mặc áo dài?

 

                                         

 

Một nhóm Việt Kiều Pháp và giáo dân thành phố Hồ Chí Minh đến Cái Mơn viếng Thánh Minh. Tài xế không dám cho xe qua chiếc cầu có bảng đề 4 tấn, đoàn phải xuống xe đi bộ nên chỉ c̣n đủ  thời giờ thăm cha sở và xin ngài nói cho vài điều về Cái Mơn. Trong lúc tất cả ở lại nhà xứ nghe nói chuyện th́ một cụ, tạm gọi cụ nhưng thật ra dáng vẻ c̣n tráng kiện, âm thầm vào nhà thờ dự lễ chiều thứ bảy. Câu chuyện xong đúng lúc lễ tan, đoàn ghé qua nhà thờ viếng Chúa và xem đèn ngôi sao. Chờ mọi người ra hết cụ già kéo cha sở lại nói nhỏ bên tai: “con cám ơn Chúa, cám ơn cha, ở đây phụ nữ đi lễ ăn mặc đàng hoàng lắm, ở thành phố không được như vậy đâu”.

Khi thuật lại câu chuyện trên đây cho chị em Hiền Mẫu cha nói thêm: nghe ông già phản ảnh cha vừa vui vừa lo v́ thực tế c̣n rất nhiều chị em đi lễ không mặc áo dài và rất đông nhi nữ chẳng những không áo dài mà c̣n mặc những thứ “áo vạn năng” nghĩa là loại mặc đi đâu cũng được: đi chợ về mặc luôn đi lễ, xong lễ đi hàng xóm, và nếu có việc phải ra vườn chị cũng mang áo nầy mà không nghĩ ngợi ǵ bởi đây đâu phải là áo tốt. Không dành bộ đồ đi lễ có nghĩa là chị xếp Chúa ngang hàng với hàng xóm, với công việc làm ăn, với bạn hàng ngoài chợ. Nói vậy c̣n chưa đúng bởi khi đi dự đám cưới chị mặc áo dài tốt và nếu đó là đám quan trọng chị không ngại tốn tiền sắm áo dài mới, như vậy là đi đám quan trọng hơn đi lễ, Chúa bị xếp vào hàng thứ yếu rồi! Đây là dấu hiệu đức tin xuống cấp, ḷng đạo đức sa sút đáng lo ngại.

Nghe cha thuật nhận xét của “ông già nhà quê ở thành phố” chị em chúng tôi nghiệm ra chuyện thực tế thế nầy.Trước khi nói thêm chúng tôi thành thật xin lỗi cụ v́ nghĩ rằng mấy cô gái nghe chuyện nầy chắc cho cụ là nhà quê . Nhưng quê hay không hạ hồi phân giải,  đây là chuyện trước mắt. Chúng tôi thấy trên tivi, vào những buổi lễ  quan trọng bao giờ các cô cũng diện áo dài đẹp tiếp khách, tiếp viên các hotel cao cấp luôn đồng phục áo dài, thi hoa hậu cũng có phần thi người đẹp với áo dài. Không cần giải thích, các cô tự hiểu xem mặc áo dài có quê không? Các cô có học chắc dư biết áo dài Việt Nam được đánh giá là quốc phục đẹp, đă chẳng vậy mà người ngoại quốc đến xứ ta luôn may cho được áo dài mang về, Việt Kiều hải ngoại đi đây đó với áo dài, nếu bị chê chắc là họ dẹp hết rồi. Chẳng những không dẹp tiệm mà may áo dài là một nghề đắt khách bên kia trời Âu Mỹ. Nghĩ mà tủi cho thanh niên nhà quê, nghèo không được xem con gái mặc áo dài bởi v́ loại đó chỉ dành cho người có tiền vào khách sạn sang, đi máy bay!…

Không mặc áo dài đi lễ đă là điều khó chịu cho nhiều người, c̣n xốn mắt hơn nữa là ăn mặc thứ ǵ “chẳng ra tây chẳng  ra ta”, chỉ nói ngắn gọn theo nhận định của thanh niên là “ mặc đồ thiếu vải”. Có lần tôi nghe cha sở nói với các bà mẹ về lớp thiếu nữ nầy: “nghe  nói nhi nữ đi làm thành phố nhiều tiền lắm, chẳng biết đúng không,  có điều thấy chúng nó ăn mặc thiếu thốn quá”! Nếu ngày nay Chúa Giêsu thanh tẩy nhà thờ như Đền Thánh ngày xưa chắc có đứa  ăn đ̣n v́ “nhà thờ là nhà cầu nguyện, dâng lễ mà chúng bay biến thành sân khấu tŕnh diễn thời trang”! Nếu chuyện đó xảy ra tôi sẻ đứng lên can gián Chúa: “ thưa Chúa chẳng sao đâu v́ chúng tŕnh diễn thời trang xem ai mặc xấu nhất và “dị hợm” nhất chứ không tranh nhau cái đẹp. Chúa không nghe người ta xầm x́: con nầy, con kia ăn mặc nghèo nhất đó sao? Nghèo là mối phúc thứ nhất đấy mà!

Viết đến đây bỗng dưng tôi nhớ những lần xem trang tin công giáo trên mạng, cách chung đọc qua cho biết nhưng bao giờ tôi cũng dừng lại xem h́nh ảnh các bà, các cô miền Bắc đồng phục áo dài trắng, thẳng hàng trong các đám rước. Tôi không c̣n nhớ là trang tin nào, và của giáo xứ nào, nhưng nhớ măi h́nh ảnh đoàn rước phụ nữ thật dài, thẳng hàng, in bóng  bên ḍng kênh hay ḍng sông ǵ đó, đẹp làm sao! Miền Nam xưa kia là vậy, ngày nay chỉ c̣n trong mơ! Người có đạo nghèo giàu ǵ cũng có áo dài đi lễ, đó là điều nghĩ đến đầu tiên khi có tiền. Nhiều bà, cô ao ước vào đạo nhưng c̣n ngại v́ “chờ có tiền may áo dài đă”. Và do đó người ta phân biệt: người đạo Chúa là người mặc áo dài đi lễ ngày Chúa Nhật.

Một gia đ́nh không công giáo nhờ tôi hướng dẫn  cô con gái đến cha xin học giáo lư để có chồng đạo. Cha vui vẻ chào hỏi bà mẹ và cô gái vài câu. Tôi không chú ư nghe cha hỏi câu ǵ nhưng nghe bà mẹ nói thay cho con:

     -  Nó ham vào đạo lắm đó cha, may áo dài rồi.

Luôn dịp cha hỏi cô khác cũng xin học đạo:

-                     Con có áo dài chưa?

Cô nhanh nhẹn và hănh diện trả lời:

-                     Dạ có, và con đă đi lễ với bạn rồi.

Học giáo lư chẳng ăn chung ǵ với áo dài và cha cũng chẳng hỏi có áo dài không nhưng bà mẹ và các cô gái đều nói đến áo dài như điều kiện tiên quyết để vào đạo. Hóa ra chiếc áo dài là nét văn hóa của  người công giáo Việt Nam, vậy mà các bà các cô đành ḷng bỏ đi! Khi nói ra điều nầy tôi “xin thú nhận cùng chị em” nhiều lần tôi cũng bị cám dỗ mặc áo ngắn đi lễ để sau đó đi chợ cho tiện, hay sẵn dịp đi xa về ghé dự lễ cho xong, mùa hè th́ mặc áo ngắn cho mát! Xin hứa sẽ hi sinh mặc áo dài làm gương cho giới trẻ.

       Tôi cũng xin lỗi những chị em tốt lành c̣n nề nếp đáng nể, đây tôi chỉ ghi lại những chuyện nơi giáo xứ của tôi. Chúng tôi nhiều lần xin cha sở có biện pháp căng, thí dụ như không cho vào nhà thờ hoặc không trao Ḿnh Thánh cho những người chỉ mang dây chứ không mặc áo! Cha chỉ cười và bảo: giáo dục là chính không nên áp đặt, một khi có đức tin vững vàng th́ đâu sẽ vào đấy, tuy có chậm nhưng chắc. Thật th́ t́nh h́nh có khả quan nhưng c̣n chậm!

       Khách đến Cái Mơn để t́m hiểu quê hương hai danh nhân đạo đời: thánh Phan Văn Minh và nhà bác học Trương Vỉnh Kư, để nếm sầu riêng, để t́m hiểu nghề cây tháp, để mua cây kiểng cho công tŕnh…Tất cả đều đặt dưới nhăn quan là xứ đạo lâu đời, có những điều mà nơi khác không có, nếu chúng ta tŕnh làng những thứ có đầy ở thành phố th́ ai đến Cái Mơn làm ǵ? Có người tuổi cao từ ngoại quốc về, đến Cái Mơn nói thẳng là chỉ để xem cảnh quan đông người mặc áo dài đi lễ mà hồi tưởng về thời xưa. Không được như ngày xưa, nhưng cũng c̣n, đáng mừng! Đó là lời từ giă của ông khách!

 

                                                 Anna  Trương  Thị Kim Phấn

                                                                  Hiền Mẫu